Uyku Felci (Karabasan) ve Belirtileri

Bu konu zeinarda tarafından 8 sene önce açıldı, 296 kere okundu ve 8 Cevap verildi.
zeinarda
ADMINISTRATOR
Üyelik Zamanı: 10 sene önce
Konu Sayısı: 815
Yanıt Sayısı: 18451
8 sene önce

Uyku felci uyandıktan hemen sonra (hipnopompik felç olarak da bilinir) veya seyrek olarak uykuya dalmadan hemen önce bedenin geçici olarak hareket edememesi (felç olması) ile karakterize edilen bir durumdur. Fizyolojik olarak REM atonia olarak da bilinen REM uykusu sırasında oluşan normal felç ile yakından ilgilidir. Buna göre bazı bilim adamları ve fizikçiler bunun uyku döngüsünün “doğal” bir etkisi olduğuna inanır. Uyku felci beyin REM durumundan tamamen uyanık duruma geçse de beden felcinin devam etmesi durumunda oluşur. Bu durum kişinin bilincinin tamamen açık olmasına rağmen hareket edememesine sebep olur. Ayrıca bu durum ile birlikte hipnopompik sanrılar olabilir. Çoğu zaman uyku felcine uğraya kişi tarafından bunun bir rüya sebebiyle oluştuğuna inanılır. Bu yüzden insanların hareket etmek istese de hareket edemediği rüya sayısı bu kadar fazladır. Uyku felcinin sebep olduğu sanrılar bazen durumun normal bir rüya olarak algılanmasına bazen de oda içerisinde hayali şeyler görülmesine sebep olur. BelirtilerUyku felcinin başlıca belirtisi uyanma öncesi veya uyuma öncesi görülen kısmı veya geçici iskelet kası felcidir. Diğer bir deyişle bir kişinin uykuya dalarken veya uyanırken hareket edememesi veya konuşamaması hissidir. Uyku felci ile birlikte hipnopompik sanrılar olabilir. Bu halüsinasyonlar işitsel dokunsal ve/veya görsel olabilir. Uyku felci kişi tekrar REM uykusuna dönmeden önce veya tamamen uyanmadan önce birkaç saniye veya birkaç dakika sürebilir. Çok uç durumlarda 4-5 saat sürdüğü de bilinmektedir. Olası SebepleriUyku felci rüya gören bir kişinin rüyasında yaptığı hareketleri aynen yapmasını engellemek için REM uykusu süresince oluşur. Uyku felcinin fizyolojisi hakkında çok az şey bilinir. Bununla birlikte uyku felcinin beynin pons bölgesindeki motor nöronların post-sinaptik inhibisyonu ile bağlantılı olduğu önerilmektedir. Özellikle düşük seviye melatonin kasların uyarılmasını engelleyecek şekilde sinirlerdeki depolarizasyon akımı durdurabilir ve rüyada yaşanan fiilin gerçekte yaşanmamasını sağlayabilir (mesela rüyasında koştuğunu gören bir kişinin gerçekte koşmasını engellemek gibi). Ayrıca bu düzensizliği yaşayanlar ve narkolepsiden muzdarip olanlar arasında belirgin bir ilişki vardır. Fakat değişik çalışmalar çoğu insanın hayatlarında en az bir kez uyku felci yaşadığını göstermektedir. Bazıları değişik faktörlerin uyku felci ve halüsansyonların yaşanma olasılığını arttırdığını rapor etmişlerdir. Bunlar: Sırtüstü yatmak Düzensiz uyuma saatleri; şekerlemeler çok veya az uyumak Fazla stres Ani çevre/yaşam tarzı değişiklikleri Olaydan hemen önce görülen berrak rüya. Ayrıca berrak rüya durumuna girebilmek için kullanılan bilinçli indüksiyon yaygın bir yöntemdir; WILD olarak da bilinir. Yapay uyku yardımcıları ve antihistaminler. Uyku öncesi açlık

zeinarda
ADMINISTRATOR
Üyelik Zamanı: 10 sene önce
Konu Sayısı: 815
Yanıt Sayısı: 18451
8 sene önce
Korkup yardım istediğiniz ancak sesinizi duyuramadığınız olmuştur. Bunun adı halk arasında karabasan. Ancak tıp dilinde uyku felci adını alır. Karabasan sizi korkutabilir, özellikle hareket edememe durumunuz etrafınızda olmayan şeyler görüp duymakla birleşince durum daha da korkutucu olabilir. Karabasan ziyaretinize sadece bir kez de gelebilir, sık sık da. Hatta bir gecede birkaç kez karşılaşıldığı da olmuştur. Korkmayın, uyku felci tehlikeli bir sağlık sorunu değil. Uyku felci ciddi bir sorunun habercisi mi? Biraz önce de bahsettiğimiz gibi uyku felci yüzyıllardır birçok değişik şekilde açıklanmaya çalışıldı. Genellikle de biz de olduğu gibi şeytanla ilişkilendirildi. Karabasan görünmez gece iblisi olarak tanınır. Üstelik bu inanış sadece bize özgü de değil. Shakespeare’in Romeo ve Juliet’inde de böyle bir yaratıktan bahsedilir. Yani tarih boyunca hemen her kültürde gölgeler içindeki iblisin geceleri çaresiz insanları korkutmak için çıkıp geldiğine dair inanışlar var. İnsanlar korku ve dehşetle uyku felcine uzun soluklu efsanevi bir açıklama bulabilmişler. Ancak uyku konusuna yıllarını vermiş araştırmacılar çoğu durumda uyku felcinin vücudunuzun uyku safhalarını olması gerektiği gibi atlatamadığından dolayı ortaya çıktığına inanıyor. Nadir olarak da uyku felcine neden olan başka psikolojik bozukluklar var. Uyku felci nedir? Uyku felci bilinçli bir şekilde durup, her şeyin farkında olup hareket edememe durumu. Kişi uyku ile uyanıklık arasındaki evreleri düzenli bir şekilde atlayamazsa ortaya çıkıyor. Bu geçiş sırasında birkaç saniye ya da birkaç dakika hareket edemeyebilir ve konuşamayabilirsiniz. Kimileri üzerlerinde baskı hissedip şoka da girebiliyor. Uyku felci narkolepsi gibi başka uyku bozukluklarına eşlik edebiliyor. Narkolepsi beyinin uykuyu kontrol eden kısımlarındaki bir sorundan ötürü aşırı derecede uyuma arzusu. Uyku felci ne zaman olur? Uyku felci genellikle %50 oranında görünür. Uykuya daldığınızda oluşuyorsa hipnagojik uyku felci adını alıyor. Uyanık olduğunuz sırada oluyorsa hipnopompik uyku felci adını alıyor. Uykuya daldığınızda vücudunuz yavaşça gevşer. Farkındalığınız düşer, değişimleri fark etmezsiniz. Ancak uykuya dalarken farkındalığınız düşmez, değişiklikleri hissetmeye devam ederseniz hareket edemediğinizi ve konuşamadığınıza fark ederseniz. Uykunuz sırasında vücudunuz uyku safhaları arasında (REM ve NREM) değişim yapar. REM ve NREM arasındaki bir döngü ortalama 90 dakika sürer. NREM uyku öncelikli görülür ve uykunun %75’ini kapsar. NREM uyku sırasında vücudunuz gevşer. NREM’in sonunda uykunuz REM safhasına geçer. Gözleriniz hareket etmeye başlar ve rüya görmeye başlarsınız, ancak vücudunuzun geri kalan kısmı gevşemiş şekilde kalır. REM uyku sırasında kaslarınız kapalıdır. REM uyku bitmeden farkındalığınız geri gelirse hareket edemediğinizi ve konuşamadığınızı fark edersiniz. Kimler uyku felci geçirir? Her 10 kişiden 4’ü uyku felci geçiriyor. Bu durum öncelikle ergenlik yıllarında keşfedilen yaygın bir durum. Ama her yaştan kadın ve erkek uyku felci geçirebilir. Uyku felci aileden gelebilir. Uyku felci nasıl anlaşılır? Uykunuz sırasında ya da uyanıkken kendinizi hareket edemez ya da konuşamaz bir halde buluyorsanız sizde uyku felci var demektir. Bu durumun genellikle bir tedavisi yok. Ancak doktora görünmeniz gereken bazı durumlar olabilir: • Belirtilerinizden endişeleniyorsanız • Belirtileriniz gün içinde çok yorgun hissetmenize neden oluyorsa • Belirtiler yüzünden bütün gece uyuyamıyorsanız Bu durumda doktorunuz sizden bazı şeyler isteyecektir. • Belirtilerinizi ayrıntılı bir şekilde anlatıp, uyku günlüğü tutmanızı isteyebilir. • Daha ileri düzeyde değerlendirme için sizi bir uyku uzmanına yönlendirebilir. • Başka bir uyku bozukluğunuz olmadığını anlamak için gece ve gündüz uyku çalışmaları yapabilir. Artık durumun karabasan basmasından farklı bir şey olduğunu biliyorsunuz. Bu sorunun adı uyku felci ve sağlığınıza herhangi bir zararı yok. Bazı durumlarda tehlikeli olabiliyor. Önemli olan gerektiğinde doktorunuza danışmanız.
Hun
Üyelik Zamanı: 9 sene önce
Konu Sayısı: 1116
Yanıt Sayısı: 5482
8 sene önce
emegine saglik güzel bilgiler icin
zeinarda
ADMINISTRATOR
Üyelik Zamanı: 10 sene önce
Konu Sayısı: 815
Yanıt Sayısı: 18451
8 sene önce
Karabasandan şikayet edenler yararlanırlar inşaallah....
Ares
Üyelik Zamanı: 7 sene önce
Konu Sayısı: 1
Yanıt Sayısı: 1
7 sene önce
Karabasan'ın tıp dünyasındaki karşılığı nedir? Tıptaki adı uyku felcidir. İnsanlar rüya gördükleri REM uykusu sırasında, göz ve solunum kasları dışında tamamen fizyolojik bir felç durumundadırlar. Hiçbir kasları çalışmaz. Böyle olmasaydı, biz rüyalarımızı oynar hale gelirdik. Rüyamızda ne yapıyorsak, yatakta da onu yapmaya başlardık. Bazen rüyadan uyandığımızda beynimiz uyanık ve etrafın farkında olduğumuz halde, hareket edemez, ses çıkaramaz ve göğsümüzün üzerinde bir ağırlık varmış gibi hissederiz. Bunu herkes hayatının bir döneminde en az bir kez yaşamıştır. Korku verici bir durumdur. Ama saniyeler içinde kendiliğinden düzelir. Karabasanın olma nedeni; uykudan uyanmamıza rağmen REM uykusundaki fizyolojik felç halinin, uyanır uyanmaz çözülmemesine bağlıdır.
Airborne
Üyelik Zamanı: 6 sene önce
Konu Sayısı: 34
Yanıt Sayısı: 1001
5 sene önce
Karabasan diye uydurulan bu hadise uyku felcinden kaynaklanmaktadir. Ingilizcesi "Sleep Paralysis", Almancasi "Schlafparalyse" dir. Uyku esnasindan uyaniklilik durumuna geciste yasanan nörolojik bir sorundan ötürü, kaslar felc durumuna girer. Yani, beyin uyanmistir fakat beden halen daha uyku durumundadir. (1) Bu esnada konusma kabiliyetinde aksama, kaslari hareket ettirememe ve "Halüsinasyon" görme durumu olur. Halüsinasyonda, "Karabasan" diye tabir edilen safsata görülür. Bu halüsinaysonda, bedenin tüm duyu organlariyla hissedilebilme mümkündür. Yani hem görür, hem isitir, hem de bedenen hissedebilirsiniz (dokunsal). Üzerime cöktü denilen durum da, bundan kaynaklaniyor. Bazi durumlarda, bogulma hissi de yasanilir. Narkolepsi, Uyku Apnesi, Migren ve Korku bozuklugu durumlarinda ortaya cikar. Bunu yasayanlarin H0caya degil, acilen bir hekime görünmesi gerekmektedir. Focus 10 diye adlandirilan, "out of body experience" yani Astral Seyahat yaptigi hissine kapilabilir. Kendini ucarken, vücuduna inerken görebilir. Beyin fonksiyonlarindaki bir hastaliktan kaynaklanmasi yüksek ihtimaldir. Kandaki karbondioksit oranin fazlaligindan da olusabilir (2) Ihmal edilmemesi gereken bir durumdur. Yani Arkadaslar, Karabasan Uydurmasi, aslinda cok ciddi bir hastalik belirtisi. Eger hurafe olarak inanirsaniz, hayatiniza mal olabilir. O yüzden, siz siz olunr, bilimden sasmayin. Yazilar, tarafimdan tercüme edilerek yazilmistir. Kaynaklari asagida belirttim. Almanca ve Inglizce terimlerini belirttim. Detayli Almanca ve Ingilizce aciklamalari wiki de mevcuttur. Kaynaklar: (1) Werner Hacke: Neurologie. Springer. 2010 (2)Z. Klemenc-Ketis, J. Kersnik, S. Grmec: The effect of carbon dioxide on near-death experiences in out-of-hospital cardiac arrest survivors: a prospective observational study. In: Critical Care. 14:2, 2010, S. R56.
zeinarda
ADMINISTRATOR
Üyelik Zamanı: 10 sene önce
Konu Sayısı: 815
Yanıt Sayısı: 18451
5 sene önce
Uyku felcinin birçok nedeni var. Uyku düzenindeki ani değişiklikler, bebek sahibi olmak gibi yaşam tarzında meydana gelen değişimler, stres, kaygı, uykusuzluk ve yorgunluk bunlar arasında. Ayrıca psikiyatri ve alerji ilaçlarının kullanımı da bu sorunun yaşanmasının sebepleri arasında yer alıyor. Uyku düzeni bozuk gebelerde, lohusalarda, vardiyalı çalışanlarda ve stres altındaki öğrencilerde izole uyku felcine sıklıkla rastlanıyor. Ataklar sık olmadıktan sonra bu hastalıkta tedaviye gerek duyulmuyor. Ancak kişinin bunun bir uyku bozukluğu tipi olduğu konusunda bilinçlenmesi şart. İzole uyku felciyle normal felç arasında herhangi bir bağlantı yok. Zaten uyku felci bir hastalık da değil, REM uyku döneminde yaşanılan fizyolojik bir olay. Bu hastalıkta asıl sorun, fizyolojik felç çözülemeden kişinin uykudan uyanması. Uyku düzenini korumak, mümkün olduğunca aynı saatte yatıp kalkmak önemli. Uzun süre uykusuz kalmaktan, yorgunluktan ve stresten kaçının. Vardiyalı çalışıyorsanız karanlık ortamlarda uyuyun. Yatmadan önce ağır yağlı yemeklerden uzak durun. Aç uyumayın. Doktor tavsiyesi olmadan psikiyatri ve alerji ilaçlarını kullanmayın.
Airborne
Üyelik Zamanı: 6 sene önce
Konu Sayısı: 34
Yanıt Sayısı: 1001
5 sene önce
Evet Abla, Narkolepsi, Uyku Apnesi, Migren ve Korku bozuklugu durumlarinda ortaya cikiyor. Bir bakima koma durumunda oluyor insan. Koma dazaten ikiye ayrilir. Birincisi hissedilmeyen, ikincisi bu durumun yasandigi. Etrafinda olup bitenin farkindasindir ama reaksiyon gösteremezsin...
ronay
Üyelik Zamanı: 6 sene önce
Konu Sayısı: 2
Yanıt Sayısı: 231
5 sene önce
Ellerinize sağlık sevgili yöneticiler,bilgileriniz bize ışık tutuyor,Allah sizden razı olsun.
Cevap Eklemek için Giriş Yapmalısınız.
  • 21856 Kayıtlı Üye
  • 16482 Konu
  • 143646 Cevap
  • Son Üye mamoabi
Forumda Kimler Online (Şu anda 2 kişi Online)
  • ADMINISTRATOR (3)
  • SÜPER MODERATÖR (9)
  • MODERATÖR (1)